Trump en Groenland: wat deze geopolitieke uitspraak zegt over risico en stabiliteit
vrijdag 30 januari – 2026
Door Bob van Rijthoven
Dat Donald Trump de afgelopen weken publiekelijk spreekt over het inlijven van Groenland, is op zichzelf al uitzonderlijk...
Jarenlang hebben we geopolitiek benaderd als een speelveld met vaste contouren. Complex, soms grillig, maar gedragen door instituties, bondgenootschappen en impliciete grenzen. Die structuren boden houvast. Wat nu zichtbaar wordt, is dat dit houvast niet alleen rust op verdragen en afspraken, maar minstens zo sterk op gedrag. En dan vooral op de intentie om die afspraken na te leven, ongeacht de politieke situatie.
Wat hier onder druk komt te staan, is dus niet het bestaan van die structuren, maar hun draagkracht. Het toont hoe kwetsbaar verdragen en afspraken worden zodra een grootmacht bereid lijkt de regels openlijk ter discussie te stellen of alleen nog te respecteren wanneer het uitkomt. Juist wanneer die grootmacht zélf deel uitmaakt van het systeem dat deze regels zou moeten bewaken. Instituties blijken dan niet zozeer sterk omdat ze bestaan, maar omdat er een gedeelde wil is om ze serieus te nemen.
Precies daardoor verandert de aard van de onzekerheid. Niet langer vooral: hoe groot is de kans dat iets gebeurt? Maar steeds meer: hoe afhankelijk is onze stabiliteit van de bereidheid om regels te blijven volgen, juist wanneer ze onder druk staan?
In veel vakgebieden, en zeker binnen risk management, is het gebruikelijk om scenario’s te verkennen die ongemakkelijk aanvoelen. Niet omdat men ze verwacht, maar omdat men weet dat het grootste risico vaak schuilt in wat te snel als “ondenkbaar” wordt bestempeld. Juist daar ontstaan blinde vlekken. Dit is precies zo’n situatie.
Voor veel organisaties blijft dit abstract. Hun werkelijkheid verandert er vandaag niet direct door. Maar voor partijen die internationaal opereren en bouwen op langdurige stabiliteit, voorspelbare samenwerking en vaste verhoudingen, wordt dit onvermijdelijk concreet. Niet als politiek standpunt, maar als toetssteen voor hun weerbaarheid. Dan verschuift het gesprek vanzelf naar vragen die herkenbaar zijn:
Hoe gevoelig zijn we voor ontwikkelingen buiten onze invloedssfeer?
Hoeveel van onze keuzes rusten op aannames die nooit expliciet zijn getest?
Wat gebeurt er als een fundament niet instort, maar zijn vanzelfsprekendheid verliest?
Vragen die zichtbaar maken dat zekerheid zelden absoluut is. Ze is bijna altijd conditioneel. Afhankelijk van gedrag, terughoudendheid en gedeelde grenzen. In die zin legt deze situatie geen nieuwe dreiging bloot, maar een kwetsbaarheid die er al was.
En precies daar raakt dit aan de kern van risk management. Dit betekent dit niet dat “de basis” verdwijnt. Integendeel. Ze wordt scherper. Want waar risico vaak wordt benaderd vanuit gebeurtenissen en scenario’s, wordt hier zichtbaar hoe afhankelijk die benadering is van aannames die we niet expliciet genoeg maken.
Het echte risico zit dan niet in wat er mogelijk is, maar in wat we zo lang als vanzelfsprekend hebben beschouwd dat we het niet meer als risico herkennen.
Blijf op de hoogte van de laatste artikelen
Via onze nieuwsbrief blijf je op de hoogte van de laatste ontwikkelingen en trends binnen ons vakgebied. Ook delen we maandelijks onze nieuwe vacatures met je.
"*" geeft vereiste velden aan
